O silencio é moi curioso. Ás veces significa prudencia; outras, sabedoría. Hainos que curan discusións. Existen silencios incómodos e non todos pesan o mesmo. Pode ser prudencia e debilidade. O chanceler alemán Friedrich Merz decidiu calar mentres Donald Trump cargaba contra España e ameazaba con represalias comerciais. Máis tarde explicou que preferiu non «afondar no debate publicamente nin agravalo». Que xa falaría en privado. Que hai cousas que se resolven mellor dentro dos despachos. Pode ser. Durante décadas, a diplomacia tamén foi iso: conversacións discretas, palabras medidas, negociacións afastadas dos focos. Pero hai tempos nos que esa fórmula deixa de funcionar, máis cando Trump non fala en voz baixa, senón berrando. E cando berran, o silencio do carón vólvese asentimento. Europa leva demasiado tempo movéndose entre o xesto diplomático e a cautela infinita. Cando se cuestiona a un país membro, se lanzan ameazas comerciais ou se aperta para entrar nunha guerra, o que se espera é unidade. Iso serve para lembrar que Europa non é un arquipélago de países illados, senón unha comunidade, para dicir que non se pode tratar a un socio como se fose unha peza menor do taboleiro. A diplomacia tamén necesita luz pública e así marcar os límites. O problema destes tempos é que hai quen fala demasiado alto e quen responde demasiado baixo. Europa, se quere seguir sendo algo máis ca un mercado, terá que aprender a falar cunha soa voz. E esa voz terá que dicir algo moi simple: xa está ben.