Intelixencia artificial sostible e ética, como motor das empresas e a sociedade
SOCIEDADE
O foro Next Spain chegou a Galicia da man de La Voz e Vocento, coa colaboración de Telefónica. Unha xornada sobre os retos do país en clave tecnolóxica
27 nov 2025 . Actualizado á 05:00 h.Innovación como motor empresarial. Sustentabilidade como garante do noso futuro e ciberseguridade como protección fundamental. Eses foron ningúns dos argumentos centrais de Next Spain. Tras o seu paso por Málaga, Valencia ou Xixón, o foro, organizado por La Voz de Galicia e Vocento, coa colaboración de Telefónica, celebrouse onte no Museo Santiago Rey Fernández-Latorre.
Unha xornada didáctica sobre ningúns dos grandes retos aos que se enfronta a sociedade. «Se pensamos na intelixencia artificial, estamos no comezo dun gran cambio social, distinto e o máis complexo dos que viviu a humanidade», reflexionou na benvida o director da Fundación Santiago Rey Fernández-Latorre, Xosé Luís Vilela, que cedeu a palabra á alcaldesa da Coruña.
Inés Rey puxo de relevancia como desde o consistorio herculino séntense desde hai tempo «parte activa deste cambio».
«Tivemos claro que a innovación non era unha opción, senón unha obrigación. As cidades non se poden quedar á marxe». A alcaldesa puxo sobre a mesa a importancia da colaboración entre administracións e os centros de coñecemento. Unha unión que levou á cidade para ser sede da AESIA. «A Coruña non é só unha cidade que incorpora tecnoloxía, senón que xera innovación», dixo tamén en referencia á Cidade dás TIC.
Gran parte das reflexións desta xornada viraron ao redor dos retos e oportunidades que xera a intelixencia artificial. «É unha revolución como o foi no seu día internet», introduciu Lara Andrea Neira, unha das participantes no primeiro coloquio. Para dátaa scientist e doutora en IA de Ednon, «esta tecnoloxía está nun momento doce, pero hai que ter presente a ética e, no caso de Galicia, o envellecemento. As empresas temos que asistir ás persoas e, ao tempo, debemos darlles solucións ás compañas máis pequenas para que non perdan horas en tarefas de baixo valor engadido. Temos que mellorarlles a vida». Dio desde unha compaña que implementou sistemas para facilitar a clasificación de casos xudiciais ou que, desde a súa propia start-up, Nigal, traballa moi preto do sector forestal e vitivinícola galego.
José María Borrego, venda especialista en Telefónica España, introduciu outro reto no debate: a sustentabilidade ante unha actual IA que consome moitos recursos. «Adestrar modelos ecolóxicos é fundamental a curto prazo». Un testemuño desde unha compaña que implementou a intelixencia artificial na súa estrutura para despois ofrecer as mellores solucións aos seus clientes. «Axudamos ás administracións públicas, á sanidade ou á educación. Iso si, detecto que os comercios locais ou as empresas familiares poden estar nun momento crítico. A IA non é só para empresas do Ibex 35. Quen non se suba agora, será menos competitivo».
O responsable de Innovación Norte en Inetum, Marco Einöder, puxo o acento na necesidade de xestionar as expectativas. «Demos un salto importante, pero quédanos moito por afinar para conseguir un resultado óptimo». Dio desde unha compaña con 30.000 traballadores en todo o mundo. «Deberiamos estudar o uso da intelixencia artificial na educación. Axudar, por exemplo, a nenos con dislexia para facilitarlles o estudo. Tamén para xerar contidos e determinar que ensinar para que no futuro a mocidade teña traballo», explicou.
Juan Martínez, director da Área de Desenvolvemento en Plexus, explicou como a IA é xa algo básico en tarefas cotiás. Desde como detectan os bancos comportamentos anómalos nos cartóns a como os hoteis axustan os prezos. «O sector primario tamén vai ter moitas posibilidades. En Galicia temos que valorar que temos grandes empresas tractoras, o capital humano que sae das universidades, pero tamén que, nun contexto demográfico no que somos menos, teremos que aproveitar a tecnoloxía para seguir sendo produtivos», reflexionou.
«Hai que evitar que os enxeñeiros corran detrás dos ataques»
Ademais da intelixencia artificial, Next Spain focalizou este foro celebrado en La Voz nas fronteiras da ciberseguridade e na ameaza que supoñen os ataques para as empresas e, en xeral, para toda a sociedade. «Destacaría o aumento da superficie de exposición nun mundo hiperconectado», introduciu o coloquio Ricardo Rodríguez, director de Estratexia de Ednon. Un mundo máis que conectado no que o crime opera cada vez a maior velocidade e que se aproveita de ferramentas como a intelixencia artificial. «Ademais das nosas vulnerabilidades como empresas, temos que ver as da nosa contorna. Dependemos de provedores de servizos externos», engadiu.
Para Marcos Carro, project xestor de ciberseguridade de IndraMind, «a IA é un martelo que os atacantes poden usar e empezaron a facelo antes que os equipos de defensa». Equipos de protección que teñen nesta tecnoloxía unha ferramenta para reducir tarefas. «Os ciberdelincuentes usan a IA de xeito intensivo. Xeran máis ataques e tardan menos en expropiar os nosos datos, mentres nós o xestionamos de xeito manual», engadiu José Suárez, director de Vendas para o Norte de España en Pau Alto Networks.
Neste contexto, Marcos Carro considera que «hai que soltarlle as rendas á intelixencia artificial para que poida executar tarefas de defensa. Polo momento é un asistente, así que nos falta xestionar cunha ferramenta única todos os sistemas».
Así, apostan por «eliminar o ruído operativo e que os enxeñeiros corran detrás dos ataques que xeraron máquinas», apuntou José Suárez. Esta tecnoloxía podería filtrar eses ataques a unha estrutura empresarial «e que só uns poucos incidentes acaben en mans das persoas».
«Ferramentas hai moitas, pero con esta capacidade ningunha. Non lle quitamos presenza ao humano, pero as persoas deben xestionar as incidencias importantes», analizou o experto de Pau Alto Networks.
Para Ricardo Rodríguez, de Ednon, unha das claves para que as compañas estean protexidas pasa por realizar un goberno dos riscos, pero tamén unha avaliación periódica. «Son procedementos que temos que ter preparados. É unha cuestión organizativa», asegurou á vez que pon a atención noutro aspecto importante: a xestión dos equipos. «A formación e capacitación dos usuarios é fundamental. Hase visto que a parte humana é unha gran fenda de seguridade».
Marcos Carro cre que, ante esta ameaza, «os pequenos negocios non teñen a mesma capacidade que os grandes». Un argumento co que concorda José Suárez. «Hai que previr en tempo real. Pasar da análise forense a ser proactivos e evitar que o ciberdelincuente entre na nosa casa».