Tímido desgaste dos gobernos locais a un ano das eleccións

Só se albiscan cambios en Ferrol, onde o PP podería desbancar á marea

En Ferrol, Jorge Suárez podría perder la alcaldía
En Ferrol, Jorge Suárez podería perder a alcaldía

redacción / a voz

A un ano das eleccións municipais, a foto fixa das tendencias políticas dos electores nas sete principais cidades galegas que proporciona a enquisa de Sondaxe albisca un tímido desgaste dos actuais gobernos locais tras tres anos no poder. Este desgaste non existe no caso de Abel Caballero (PSOE) en Vigo , é moi morno na Pontevedra de Miguel Anxo Fernández Lores (BNG), mentres que en Ourense o PP queda como está, aínda que cun centrodereita reforzado pola entrada de Cidadáns cun concelleiro. A erosión si se reflectiría na Coruña, gobernada pola Marea Atlántica, que perdería un concelleiro, do mesmo xeito que Compostela Aberta en Santiago , e o PSOE de Lugo . Unhas baixadas en apoios que, salvo sorpresas, non propiciarían cambios políticos. Esta posibilidade só se daría en Ferrol , onde o PP podería recuperar a alcaldía non polos seus propios méritos, senón grazas aos dous concelleiros que obtería Cidadáns.

Vigo sería a única cidade sen representación do partido laranxa, formación que aumenta a súa representación naqueles lugares onde xa a tiña (Lugo, Ferrol e Pontevedra), irrompe con forza na Coruña (dous edís) e logra presenza en Santiago e Ourense.

A fragmentación do electorado, que antes se organizaba en torno ao tripartidismo clásico galego, agravaríase con Cidadáns. En calquera caso, haberá que esperar a que se decidan os candidatos, claves no ámbito municipal.

Santiago: empate de Compostela Aberta e PP

En realidade, a enquisa de Sondaxe non prevé que o PP estea en condicións de recuperar o accidentado goberno local previo ás eleccións municipais do 2015. A pesar da entrada dun representante de Cidadáns na corporación que prevé a enquisa, o centrodereita só sumaría 10 concelleiros, fronte aos 15 da esquerda. Compostela Aberta e o seu previsible candidato, Martiño Noriega, seguiría sendo a forza máis votada, pero só con cinco décimas de vantaxe sobre os populares. A formación que ostenta o poder na Xunta, e que sacrificou a un dos seus conselleiros máis relevantes -Agustín Hernández- para intentar recuperar a capital de Galicia, non crecería en Santiago: máis ben descende un 1,7 %. É dicir, en proporcións moi similares ao desgaste de goberno que sofre Compostela Aberta (-2,2%). O que sucede é que este hipotético descenso en apoios dos de Martiño Noriega failles perder un concelleiro, para empatar a 9 cun PP que non crece como debería si pretende recuperar a alcaldía.

O escenario político da capital de Galicia, a falta de coñecer cabezas de lista clave como a dos socialistas, tería menos posibilidades de cambio que noutras cidades, pois o retén de votantes indecisos e opacos é o segundo máis baixo de Galicia (23,3 %) despois do de Pontevedra. Con todo, son os antigos votantes do PSOE os que mostrarían un nivel de indecisión maior (29,6 %). O BNG, pola súa banda, quedaría cos dous edís que ten actualmente, a pesar de que a enquisa lle outorga un crecemento sustentado en apoios procedentes de votantes da marea.

A Coruña: a marea aguanta ao centrodereita

O empate case matemático entre a Marea Atlántica e o PP nas anteriores eleccións -que gañaron os populares por un puñado de votos- segue reflectíndose na repartición de escanos que debuxa a enquisa (9 para cada un), pero a candidatura do actual alcalde, Xulio Ferreiro, empezaría a separarse porcentualmente do PP (un 2,5 %), que a falta de confirmación oficial terá de candidata á conselleira Beatriz Mato. A lixeira baixada dos populares está relacionada coa irrupción de Cidadáns no escenario electoral coruñés, aínda que é maior a perda de votantes na abstención (8,3 % fronte a un 3,3 %), talvez inducidos polos últimos escándalos que, a nivel estatal, protagonizaron dirixentes populares. Efectivamente, o electorado de centrodereita ten perspectivas de ter dobre representación no palacio de María Pita grazas a que Cidadáns lograría dous edís e case duplica o apoio de fai tres anos, que por unha décima (4,9 %) non puido optar á repartición de actas.

O PSOE, mentres, ten serias dificultadas para recuperar a súa posición hexemónica na esquerda coruñesa, a pesar de subir lixeiramente en apoio porcentual, segundo a enquisa. A falta dun liderado claro no ámbito municipal parece que lles pasa factura. Só o 1,2 % dos antigos votantes de En Marea cambiaría o seu voto en favor dos socialistas, mentres que un 10,2 % dos que apoiaron ao PSOE se escorarían cara á Marea Atlántica. O BNG mantería o seu único representante e, con moi lixeiras variacións á baixa, a porcentaxe de apoio que lograron no 2015.

Vigo: o feudo inabordable de Caballero

Non hai apenas posibilidades no horizonte electoral, polo menos nas tendencias que describe a enquisa de Sondaxe, de que a amplísima maioría absoluta de Abel Caballero (PSOE) en Vigo véxase ameazada. Máis aínda, aumenta a súa porcentaxe de apoio en case tres puntos -sen que repercuta no seu continxente de concelleiros (17)- e a formación que debería intentar reverter esta hexemonía, o PP, está en caída libre, deixándose no camiño cara ás urnas cinco puntos porcentuais e dous concelleiros, situándose con 5, moi preto do apoio que a enquisa detecta cara á Marea de Vigo (4 edís). Contrariamente ao que sucede noutras cidades, non se aprecia un transvasamento de votos no espectro do centrodereita. Ata un 11,1 % de quen apoiaron a candidatura de Elena Muñoz refúxianse na abstención e un 3,7 % dos antigos votantes do PP vanse reforzar a maioría absoluta de Caballero.

Cidadáns non dá o estirón que a sondaxe detecta noutras cidades. quedaría a tan só unha décima do 5 %, o limiar para poder optar á repartición de concelleiras. Precisamente na situación que afrontou o BNG en Vigo nas eleccións municipais do 2015. quedou sen representación nunha cidade que chegou a gobernar nos noventa, en tempos de Lois Pérez Castrillo. A enquisa outórgalle agora unha acta de concelleira.

Tamén subiría a Marea de Vigo, que crece en máis de dous puntos porcentuais e logra aumentar a súa presenza pasando de 3 a 4 edís. Despois do PSOE, é a formación cun nivel máis alto de fidelidade entre quen lles votaron fai catro anos.

Lugo: bipartidismo en claro retroceso

Lugo é sen dúbida a cidade galega cun panorama político local máis complexo. Aos tres partidos que durante anos protagonizaron a vida política galega (PP, PSOE e BNG) súmanse Cidadáns e dúas forzas de esquerda (Lugonovo e Alternativa Cidadá) que manterían o seu arraigamento representativo, cun concelleiro menos no primeiro caso -o máis asimilable ás mareas doutras cidades- e un máis no segundo (que pasa de 1 a 2, empatando con Lugonovo). Estas dúas forzas, xunto cos dous concelleiros que repetirían do BNG, aseguraría a prevalencia da esquerda no consistorio a pesar da caída libre do PSOE de Lara Méndez, que perdería cinco puntos e medio, o descenso máis amplo dos socialistas en todo o ecosistema urbano galego. Pero tamén o PP, que seguiría sendo a forza máis votada, deixaríase máis de cinco puntos na refrega coa nova política, perdendo un concelleiro, como os socialistas, nunha clara erosión do espazo bipartidista. A sondaxe detecta en Lugo a maior representación municipal de Cidadáns, que pasaría de 2 a 4 concelleiros, cun 15,2 % que lle convertería na terceira forza política da cidade. Este feito prodúcese seguindo os rumbos xerais do Estado, pois a súa principal candidata é aínda moi pouco coñecida.

Pontevedra: hexemonía estable do BNG

O clima político de Pontevedra parece máis estable e pacífico que o doutras cidades, como Lugo, Ferrol ou incluso Ourense. O seu alcalde, o nacionalista Miguel Anxo Fernández Lores, é o único sobrevivente dos rexedores que gobernaron desde finais do século XX, e parece que tantos anos no poder tan só produciría un leve desgaste en votos que non afectaría o seu número de concelleiros (12). A pesar da aposta do PP pola provincia de Pontevedra, co obxectivo de recuperar a Deputación, que agora está en mans do PSOE, os populares perderían un edil pola fuga de votantes (un 4,5 % dos seus antigos apoios) cara a Cidadáns, que duplicaría a súa representación con dous concelleiros.

A posición hexemónica do Bloque en Pontevedra explica a contención electoral da marea local, que tería a porcentaxe de apoio máis baixo de Galicia (tan só un 7,3 %) que, en calquera caso, permitiríalle reter as súas dúas actas.

O nivel de fidelidade dos electores que apoian a candidatura de Fernández Lores é o segundo máis alto de Galicia, tan só por baixo do que sostén a Abel Caballero en Vigo (83,5 % frontes ao 85,1 %).

Ferrol: o PP podería recuperar a alcaldía

Aínda que o goberno da marea local de Ferrol logrou aprobar o seu primeiro orzamento xusto no ano previo á batalla electoral, a enquisa de Sondaxe sitúao ao bordo da perda do poder. E non porque o PP suba o suficiente para ameazar o status de Ferrol en Común, que por outra xa era a segunda forza política. Os populares apenas soben cinco décimas e quedarían cos 11 concelleiros que lograron no 2015, co mesmo candidato que previsiblemente situarán na grella de saída, o actual conselleiro de Política Social e exalcalde, José Manuel Rei Varela. O cambio percíbese máis en Cidadáns, que pasa a ter dous edís -uno máis-, o que lle converte no bastón que necesitaría o centrodereita para recuperar a alcaldía. Ese único concelleiro desequilibraría o balance de forzas, deixando á esquerda cun menos (13 fronte a 12).

A convulsa existencia municipal do PSOE en mans de Beatriz Sestayo cústalle un concelleiro (pasa de 5 a 4), aínda que esta erosión non é tan significativa como a da enquisa de Sondaxe de hai un ano, cando aínda estaba viva a crise de goberno e a saída abrupta dos socialistas do executivo compartido co alcalde, Jorge Suárez.

Ourense: o PP non rendibiliza o poder

O complexo panorama político ourensán, a única cidade que aínda non conseguiu aprobar uns orzamentos, manteríase con algúns matices. O PP, co liderado do exconselleiro Jesús Vázquez, quedaría como estaba: 10 concelleiros e practicamente o mesmo apoio electoral. Nas outras tres forzas políticas -PSOE, Ourense en Común e BNG- os cambios son igual de mínimos. Só hai dúas novidades que poderían ter un peso relevante para que o PP revalide a alcaldía: a perda de peso no consistorio da segunda forza política, a Democracia Ourensá de Gonzalo Pérez Jácome, que pasaría de 8 a 7 concelleiros, e a irrupción de Cidadáns cun único concelleiro, que podería aliviar a soidade dos populares no consistorio. Ourense, no entanto, tería o maior número de indecisos-opacos de todas as cidades de Galicia (un 32,9 %), o que incita a pensar que pode haber máis cambios. O partido que estaría máis afectado por esta indeterminación sería o PSOE, cun complexo pasado de loita entre correntes. Aínda así, os socialistas logran manter o seu número de concelleiros (9), do mesmo xeito que Ourense en Común (3). O BNG continuaría fóra da corporación, a algo máis dun punto porcentual para entrar na repartición.

Abel Caballero roza o notable, mentres Lores e Noriega obteñen un aprobado

d. sampedro

O alcalde ferrolán recibe a peor valoración das cidades, seguido do de Ourense

A experiencia é un grao á hora de ponderar a valoración cidadá dos alcaldes das sete cidades galegas, pois as mellores puntuacións lévanllas os mandatarios con máis anos no cargo. Así o reflicte a enquisa elaborada por Sondaxe para La Voz, na que destaca o alcalde de Vigo , Abel Caballero, cunha nota próxima ao notable, un 6,87 sobre 10, seguido do seu homólogo de Pontevedra, Miguel Anxo Fernández Lores, cun 5,85.

O caso de Caballero é paradigmático, pois non só o aproban os votantes de todos os partidos, senón que os electores do PP danlle mellor nota ao alcalde (6,06) que á líder local dos populares, Elena Muñoz (5,24), que incluso chega a obter mellor puntuación entre os seguidores de Cidadáns (6) que entre os do seu propio partido.

Seguir lendo

Cidadáns ensancha o campo do centrodereita

Os de Rivera avanzan coa pata colla nas cidades nutríndose do desgaste das forzas tradicionais

domingos sampedro

Chega Cidadáns, agora si. A laranxa mecánica de Albert Rivera ponse en marcha e triplica a súa representación, ao pasar dos testemuñais 4 concelleiros que obtivo nas cidades galegas no 2015 a un total de 12, o que contribúe a ensanchar o campo de xogo do centrodereita. É unha das claves que deixa entrever a enquisa de Sondaxe, na que o PP e o PSOE ceden posicións, algo ao que non escapan os integrantes do espazo En Marea.

¿Cal é a formación política gañadora nas cidades?

O escenario aparece máis fragmentado que nunca, con Abel Caballero levantando o banderín da única maioría absoluta, que lla anota o PSOE. Pero volve ser o PP a forza máis votada nas cidades, aínda que acusando un apreciable desgaste, sobre en Pontevedra e Vigo, onde as súas opcións de gobernar son remotas ou sinxelamente nulas. Os populares obteñen 58 concelleiros nas cidades, cinco menos que fai tres anos, pero aínda once por encima do seu máis inmediato competidor, os socialistas, que tamén perden dous en relación ao 2015. Este resultado permítelle ao PP aumentar as súas opcións de gobernar: mantén as de Ourense e engade Ferrol.

¿Xogará Cidadáns un papel decisivo para conformar gobernos?

O perfil de partido bisagra que se forxou Cidadáns, a base de facilitar o goberno do PSOE en Andalucía e do PP en Madrid, está moi mitigado en Galicia. O partido de Albert Rivera triplica a súa representación nas cidades, pero este avance non o converte nunha forza decisiva máis aló de Ferrol, onde os seus votos son determinantes para devolverlle ao PP a alcaldía que perdeu fai tres anos. A formación laranxa chega aos 12 edís, pero é aínda moi minoritaria. Só en Lugo, con catro actas e o liderado de Olga Louzao, ten opcións de superar aos socios de En Marea que pagan a peaxe da súa falta de unidade.

¿Poden os socialistas capitalizar o desgaste dos populares?

Ocorreu durante décadas. O PSOE adoitaba ser o principal beneficiado do retroceso electoral do PP, e viceversa. Pero iso acabouse no 2015 coa irrupción de novas forzas políticas, como Cidadáns e, sobre todo, o conglomerado de listas que forman parte de En Marea. Agora o PP acusa un desgaste de marca nalgunhas cidades, por exemplo ocorre en Lugo, pero nada impide que os socialistas experimenten en paralelo un proceso similar. E iso só se pode evitar con algunhas dinámicas locais ou liderados sólidos como o de Abel Caballero en Vigo, onde está probado que desgasta moito máis o labor de oposición que a de goberno.

¿Pasará factura a crise de En Marea ás súas listas municipais?

A grandes liñas non parece que vaia a ter un custo excesivo, pois a saúde política dos gobernos de Compostela Aberta ou Marea Atlántica dependen máis das súas propias dinámicas e da súa capacidade de xestión que do labor que poida exercer En Marea. No entanto, a enquisa reflexa que as candidaturas rupturistas tocaron xa teito, no seu debut do 2015, e non están en condicións de crecer moito máis. Tanto é así que os seus resultados son moi similares (suman un concelleiro menos no conxunto das cidades) e ata certo punto desiguais, pois as mareas avanzan lixeiramente onde non gobernan, caso de Vigo e Ourense, perden algo de terreo onde tiveron problemas de xestión, como A Coruña e Santiago, onde ceden unha acta de concelleira, respectivamente, e en Ferrol, onde o retroceso non perde edís pero pode perder a alcaldía.

¿Ten capacidade de recuperación o BNG?

A curto prazo, máis que de recuperación cabe falar de estabilización e consolidación do espazo nacionalista. A nova etapa que se abriu no BNG coa chegada de Ana Pontón á portavocía nacional contribuíu a amortecer un retroceso electoral que duraba xa tres lustros. No cómputo global, o BNG pasa dos 19 aos 20 concelleiros nas cidades, ao recuperar a súa representación en Vigo, pero segue fóra da corporación en Ourense. Nas demais prazas, reedita a grandes liñas o seu nivel de apoio, destacando por encima de todo a alcaldía de Pontevedra, que lle reporta máis da metade dos edís que suma en Galicia.

FICHA TÉCNICA

Ámbito: Municipios da Coruña, Santiago, Ferrol, Lugo, Ourense, Vigo e Pontevedra. Universo: Poboación empadroada en cada un dos municipios de 18 ó máis anos de idade. Mostra: 2.800 entrevistas, 400 en cada municipio. Tipo de entrevista: Técnica mixta; telefónica asistida por computador (sistema CATI) e persoal asistida por tablets (sistema HAPI) Afijación e selección das entrevistas: Para o campo telefónico selección dos fogares mediante semente de aleatorización dunha base de teléfonos do municipio; para o campo persoal sistema de rutas aleatorias nos municipios; en ambos os casos, cotas de idade e sexo para seleccionar a persoa a entrevistar. Marxe de erro: + 1,88% no caso de máxima indeterminación (p=q=0,5) e para resultados globais; en cada cidade á marxe é de + 4,98% . Data do traballo de campo: Do 2 ao 14 de maio do 2018. Responsable: Instituto Sondaxe. Polígono de Sabón, avenida da Prensa 84-85, 15142 Arteixo, A Coruña. Telef. 981 167 300; Web: www.sondaxe.com ; Email: sondaxe@sondaxe.com

Coñece toda a nosa oferta de newsletters

Creamos para ti unha selección de contidos para que os recibas comodamente no teu correo electrónico. Descobre o noso novo servizo.

Votación
13 votos
Comentarios

Tímido desgaste dos gobernos locais a un ano das eleccións