O campo galego abre paso a novos cultivos que superan a horta tradicional

Arándanos, aguacates, espinacas asiáticas ou faroliños chineses dan vida a iniciativas emerxentes

O campo galego abre paso a novos cultivos que superan a horta tradicional Arándanos, aguacates, espinacas asiáticas ou faroliños chineses dan vida a iniciativas emerxentes

santiago / a voz

Hai vida máis aló do grelo e do repolo, e doutros produtos que con tanto éxito creceron na horta tradicional galega, como o tomate, o pemento ou a cabaza. O primeiro en romper moldes, hai xa anos, foi o kiwi. E agora hai novos proxectos que innovan en cultivos. Algúns responden a un patrón común, o de emprendedores que tiveron que reinventarse. No 2008, Santiago Pérez deu un xiro á súa carreira. A súa traxectoria como piloto comercial en EE. UU. non estaba asegurada, e deu o salto de Miami a Teo. Hoxe produce para restaurantes de alta cociña, ata un tres estrelas Michelin de París. Traballa para demanda dos grandes chefs. Cultiva a espinaca asiática e o chícharo bágoa galego, que define como «caviar vexetal». «Xa somos nove na empresa e falamos todos os días cos mellores restaurantes de Europa», recorda. Cando o prestixioso chef xaponés Hirohisa Koyama visitou Galicia non dubidou en pasar pola explotación de Santiago Pérez, denominada Leira dos Corvos.

Para alta cocina. En Teo, Santiago Pérez cultiva espinaca asiática o chícharo lágrima para restaurantes de toda Europa.
Para alta cociña. En Teo, Santiago Pérez cultiva espinaca asiática ou chícharo bágoa para restaurantes de toda Europa.

Tamén tiveron que reinventarse Miguel Ángel Mato e o seu socio. A noite do 23 ao 24 de xaneiro do 2009, o ciclón Klaus arrasou as 20 hectáreas de plantación de camelias da empresa Horticina, creada no 2002. A decoración ornamental, para xardíns e vivendas, foise ao tacho. E entón pasáronse aos arándanos. Hoxe Cerdido é terra propicia para este arbusto, aínda que tiveron que esperar sete anos para recoller os froitos ao cento por cento. «As nosas vendas estimadas están nuns 4 millóns de euros; temos 23 empregos fixos, e na campaña de poda, entre xaneiro e febreiro, traballan aquí entre 50 e 60 temporais; cando é a de recollida, é dicir, de xuño a setembro, a cifra sobe ata os 450», precisa Miguel Ángel Mato.

No municipio pontevedrés de Meis atópase Hortamanda, unha empresa constituída por Maica Mougán e o seu irmán Rafael, e que xa é hoxe unha realidade. Recuperaron cultivos tradicionais, como tomates e pementos, pero tamén traballan noutros novos.

Farolillos chinos para los postres. Maica Mougán con la plantación que la firma Hortamanda tiene en Meis.
Faroliños chineses para as sobremesas. Maica Mougán coa plantación que a firma Hortamanda ten en Meis.

De feito, cultivan o Physalis, tamén coñecido como alquenqueje ou faroliño chinés, que é unha planta da familia das solanáceas, nativa das zonas cálidas e subtropicales de todo o mundo e que se adapta perfectamente ao clima de Galicia. «Caracterízase polo seu froito alaranxado pequeno similar a un tomate pero envolto por unha cascara que deriva do cáliz. Ten un sabor agridoce e rico en vitaminas proteínas e minerais: pódese consumir en ensaladas e en licores, aínda que aquí en Galicia o uso máis común é en repostería, bañado de chocolate e adornando sobremesas e tortas», explica Maica.

Lonxe de alí, en Vilar de Santos (Ourense), está o proxecto emprendedor de Nelson Alonso e a súa compañeira Eva González, que traballan co sabugueiro (saúco en castelán): un arbusto silvestre que tradicionalmente se usaba en Galicia para remedios medicinais, pero non para gastronomía, algo que si sucedía no norte e Europa.

Arbustos silvestres. Nelson Alonso trabaja con el sabugueiro en Vilar de Santos y lo usa para hacer mermeladas y licores
Arbustos silvestres. Nelson Alonso traballa co sabugueiro en Vilar de Santos e úsao para facer marmeladas e licores

Agora fan marmeladas, licores e empezaron incluso a elaborar cervexa. «Os dous primeiros anos dedicámolos á investigación e á elaboración das receitas, testamos os resultados e pasamos a ser unha pequena empresa que elabora alimentos de xeito artesanal coa baga e a flor de sabugueiro e que comercializa baixo o nome de Carabuñas», recorda Nelson. O produtor que recorda que o sabugueiro pódese comer, aínda que advirte que de forma cociñada cando está moi maduro: «As baias verdes si son tóxicas».

Aguacates en O Rosal. Juan Ángel en la finca de Cultivos Miñotos, donde plantan aguacate y manzana de sidra.
Aguacates no Rosal. Juan Anxo na leira de Cultivos Miñotos, onde plantan aguacate e mazá de sidra.

No Rosal, ao sur de Galicia está a Sociedade Agraria de Transformación (SAT) que leva por nome Cultivos Miñotos, impulsado por Antonio Tartalione e outros socios, como Juan Anxo Pérez. Produce mazás de sidra e aguacate. A empresa comezou a actividade no 2015 e está mellorando a explotación cun proxecto de eficiencia enerxética e hídrica a través de paneis fotovoltaicos e cun sistema de arroio por goteo. «O aguacate demándase no mercado cada vez máis: de todos é sabido que as grandes producións mundiais sitúanse en América, e que na península so se produce en zonas de Andalucía; a súa exclusividade na nosa comunidade fai que sexa un produto innovador; trátase de aplicar as técnicas desas rexións», apunta este promotor.

Coñece toda a nosa oferta de newsletters

Creamos para ti unha selección de contidos para que os recibas comodamente no teu correo electrónico. Descobre o noso novo servizo.

Votación
43 votos
Comentarios

O campo galego abre paso a novos cultivos que superan a horta tradicional